bank

W banku słów gromadzicie cenne wyrazy, których znaczenie właśnie poznaliście. Pamiętajcie o układzie alfabetycznym. Możecie wcielać się w rolę __korektora__ (//warto wyjaśnić to słowo//) i poprawiać cudze błędy.

= **A** = **abakan** - tkanina artystyczna przypominająca płaskorzeźbę **akt** - część tekstu dramatycznego, zawierająca kilka scen połączonych czasem lub miejscem akcji, tworzy pewną całość. Rozpoczęcie następnego aktu często oznacza zmianę scenografii. **akcja** - wydarzenia których czytelnik jest światkiem. **antonimy** - wyrazy przeciwstawnie znaczeniowo np. wysoki - niski **antykwariat -** 1. sklep, w którym można sprzedać lub kupić używane książki 2. sklep z antykami **apostrofa** - bezpośredni zwrot w utworze lirycznym do osoby, przedmiotu, zjawiska, bóstwa **aprobata** - zezwolenie, akceptacja, pozwolenie **autoryzacja** - potwierdzenie słów przez autora
 * antologia - ** zbiór utworów lub ich fragmentów powiązanych wspólną tematyką albo należących do jednego gatunku literackiego, okresu
 * apostrofa -** bezpośredni zwrot w utworze lirycznym do osoby, zjawiska, bóstwa.
 * architektura -** to sztuka związana z projektowaniem i z wznoszeniem różnych budowli, a także z przekształcaniem przestrzeni.

= **B** = bestseller - książka lub inne wydawnictwo,które dzięki tematowi,sposobowi ujęcia,szczególnej aktualności lub innym czynnikom uzyskuje w pewnym okresie największą popularność i najwyższe nakłady, niejednokrotnie niezależnie od swej wartości artystycznej.

= **C** = **cybernetyka** - nauka o maszynach cyfrowych zdalnie sterowanych komputerowo ( roboty,sztuczna inteligenc **czasowniki niedokonane** - czynność nie została zakończona lub nie będzie zakończona.
 * czasowniki dokonane - ** czynność została zakończona lub zakładamy jej koniec.
 * cherubinek - ** jasnowłosy chłopiec

= **D** = **deklinacja** - odmiana wyrazu przez przypadki. **dezaprobata** - nie akceptacja, nie pozwolenie, niezgoda **didaskalia** (tekst poboczny) - wskazówki dotyczące wyglądu miejsca akcji, kostiumów, zachowania i sposobu mówienia bohaterów, dźwięków itp. **dopełnienie** - określenie orzeczenia, odpowiada na pytania przypadków od dopełniacz do miejscownika (przypadki zależne). **dramat** - jeden z trzech rodzajów literackich. To utwór napisany z podziałem na role, przeznaczony do wystawienia na scenie

= E =
 * epika -** utwory pisane prozą, w których opowiada narrator (baśń, legenda, mit, opowiadanie, powieść)

= **F** = **fabuła - ** wszystkie wydarzenia opisane w powieści. **fonetyka** - nauka zajmująca się dźwiękami mowy
 * fraszka -** krótki utwór wierszowany, zwykle żartobliwy, czasem o treści refleksyjnej.

=** G **=
 * girlanda- długi wieniec z kwiatów **
 * głoska - ** dźwię k mowy

= **H** =
 * happening -** (ang. zdarzenie) wydarzenie artystyczne, które nie posiada szczegółowego scenariusza, a osoby w nim uczestniczące improwizują( np. muzykę, tekst, działania malarskie, aktorskie itp )
 * honor -** poczucie godności osobistej, dobre imię , zaszczyt.

homonimy - wyrazy o takim samym wyglądzie lub brzmieniu, ale o różnym znaczeniu.
= **I** = ** introligator -** osoba zajmująca się oprawianiem książek. ** infantylność ** - dziecinność
 * idylla - ** miejsce przypominającje raj,eden.

= **K** = **kanion -** długa wąska dolina, często z rzeką, o stromych pionowych skalistych zboczach. **Karta przedtytułowa -** kartka między wyklejką a kartą tytułową **karta tytułowa -** trzecia kartka po wyklejce i karcie tytułowej, zawiera tytuł, autora, wydawnictwo oraz ilustratora książki **Kilimandżaro -** najwyższa góra w Afryce 5895 m.n.p.m **Korektor -** 1. pracownik wydawnictwa,drukarni itp. wykonujący korektę tekstu. 2 .Urządzenie korygujące coś. 3 .pisak lub farba do zamalowywania błędów w maszynopisie. związek frazeologiczny- stałe połączenie wyrazów o stałym znaczeniu **koniugacja** - odmiana czasownika przez osoby **krajobraz** - widok okolicy; tryb krajobrazu:górski, nadmorski. **krypta -** pomieszczenie w podziemiach kościoła, gdzie znajdują się grobowce zasłużonych osób lub są przechowywane relikwie.

=** L **= **Legenda** (inaczej podanie) - opowieść przekazywana ustnie, związana tematycznie z postaciami, miejscami i wydarzeniami historycznymi. Legenda zawiera elementy fantastyczne. limeryk - krótki, żartobliwy wiersz oparty na dowcipie, mający charakter igraszki słownej, zwykle związany z jakimś nazwiskiem lub nazwą miejscowości( nazwa pochodzi od nazwy miasta w Irlandii Limerick) ** Liryka ** (gr. // λυρικóς //, // lyrikos // – odnoszący się do liry) – jeden z trzech rodzajów literackich , obok dramatu i epiki. Obejmuje utwory, których głównym przedmiotem przedstawienia są przeżycia wewnętrzne, przekazywane za pośrednictwem wypowiedzi monologicznej.

= **M** =
 * motto - ** cytat z innego autora będący wprowadzeniem, myślą przewodnią danego utworu.
 * mrzonka- ** marzenie, nierealny pomysł, wyobrażenie o czymś.

=** N **=
 * niuans - **drobna różnica, ledwie dostrzegalna zmiana, odcień w znaczeniu lub wyglądzie.

**O**
**obwoluta -** dodatkowa, papierowa okładka **okolicznik -** określenie orzeczenia, czyli czasownika. **onomatopeja** -wyraz dźwięko-naśladowczy. Używany w poezji jako środek stylistyczny. **ożywienie** - nadanie przedmiotom, zjawiskom przyrody cech istot żywych.

= **P** = **partykuła** - wzmacnia i zmienia znaczenie wypowiedzi. pisarz - autor książki **podmiot -** po orzeczeniu to najważniejsza część zdania, nazywa wykonawce czynności. **poliglota** - człowiek znający wiele języków, potrafiący rozpoznawać, kontaktować się w wielu języków świata. = R = ** recytacja -** głosowa interpretacja utworu poetyckiego (często z pamięci), piękne czytanie lub wygłaszanie tekstu. spowodowana najczęściej żądzą przygód. Nazwa ta pochodzi od imienia Robinsona Cruzoe, tytułowego bohatera powieści ,, Przygody Robinsona Kruzoe". **rozbiór logiczny** - przedstawienie na schemacie części zdania.
 * prorok ** - człowiek wskazany przez Boga do głoszenie słowa bożego.
 * przypowieść -** krótki utwór epicki o podwójnym znaczeniu - dosłownym i metaforycznym.
 * puenta **- zaskakujące sformułowanie podkreślające sens wypowiedzi lub utworu literackiego umieszczone na końcu.
 * porównanie ** - uwydatnienie cech opisywanego przedmiotu, postaci , itd. przez wskazanie cech wspólnych z innymi przedmiotami , popstaciami , itd.
 * powtórzenie - ** dwukrotne lub wielokrotne wystąpienie tego samego elementu.
 * Robinsonada - **prawdziwa lub fikcyjna podróż samotnego człowieka, zdanego na własne siły, pomysłowość, zaradność, w trudnych warunkach,
 * rym -** identyczne lub podobne zakończenie wyrazów.

= **S** =
 * Science fiction ( SF ) -** gatunek literacki lub filmowy, a także gry komputerowe o fabule osnutej na przewidywanych osiągnięciach nauki i techniki oraz ukazującej ich wpływ na życie jednostki lub społeczeństwa
 * sprawozdanie -** zdanie relacji z jakiegoś wydarzenia.
 * Skrótowiec ** - słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów.

= **T** = **Topografia** - dział geodezji zajmujący się wykonywaniem pomiarów terenu a pzedsrawianiem go na mapie. **Temperament** - charakter, osobowość , usposobienie.

= **W** = **wątek** - wydarzenia zawiązane z danym bohaterem. **woluminy** - synonim do słowa książka. **wyklejka -** łączy okładkę z kartą przedtytułową **wykrzyknik** - podkreśla uczucia mówiącego: ach! Trach! O! Hop! Hej! **wywiad** - rozmowa dziennikarza(lub osoby pełniącej taką funkcję) z wybraną ciekawą osobą. = **Z** = **związek frazeologiczny** - (frazeologizm, idiom) stałe połączenie wyrazów (powiedzenie) o przenośnym znaczeniu.
 * wiersz biały ** - wiersz bez rymów
 * wykres logiczny ** - przedstawienie na schemacie części zdania.